SEO analizi nasıl yapılır? Ücretsiz araçlarla 20 maddelik SEO ve GEO kontrol listesi

SEO analizi nedir, kendiniz yapabilir misiniz?

SEO analizi, sitenizin arama sonuçlarında neden beklediğiniz kadar görünmediğini bulmak için yapılan sıralı bir kontroldür. Üç soruya cevap arar: Google ve Bing sayfalarınıza erişip onları dizine ekleyebiliyor mu, müşterinin yaptığı aramalarda hangi sayfalarınızla görünüyorsunuz ve bu sayfalar aranan soruyu açıkça yanıtlıyor mu? Bugün dördüncü bir soru da var: AI Bakışı, AI Modu veya Copilot gibi yapay zeka yanıtlarında kaynak gösteriliyor musunuz?

Bunun için ayrı bir “GEO analizi” gerekmiyor. Google, AI Bakışı ve AI Modu'nda görünmek için ek bir şart ya da özel optimizasyon olmadığını yazıyor; Bing de Copilot'un klasik aramayla aynı tarama, dizine ekleme ve sıralama temeline dayandığını söylüyor. Bu yüzden listenin ilk 16 maddesi iki tarafa birden hizmet ediyor, son 4 madde yapay zeka görünürlüğünü ölçüyor. Terimlerin farkını GEO nedir rehberimizde anlattık.

Analizi kendiniz yapabilirsiniz; Google da yerel çapta küçük bir işletmenin SEO işinin büyük bölümünü kendisinin halledebileceğini söylüyor. Araç konusunda Google'ın Haziran 2026'da güncellenen kılavuzu net: üçüncü taraf SEO araçları Google'ın iç sıralama verilerine erişemez, tahminleri kendilerine aittir; Google her durumda Search Console'u kullanmanızı önemle tavsiye ediyor. Diyelim ki bir araç sitenize 100 üzerinden 62 puan verdi: bu, Google'ın değil aracın değerlendirmesidir.

Tarama araçlarının uyarılarını da resmi belgelerle karşılaştırın. Google, içerik uzunluğunun sıralamada tek başına önemli olmadığını ve AI özelliklerinde görünmek için llms.txt gibi makine okunur dosyalara gerek olmadığını yazıyor; “kelime sayısı yetersiz” ya da “llms.txt yok” uyarıları bu yüzden kritik değil. Dosyanın ayrıntısı llms.txt rehberimizde.

Analize başlamadan önce neler hazır olmalı?

Dört araç ve bir tablo yeterli. Search Console'a ve Bing Webmaster Tools'a siteyi eklemek için sahibi olduğunuzu doğrulamanız gerekir. Doğrulamayı işletmenin kendi hesabıyla yapın; danışman veya ajans sonradan kullanıcı olarak eklenir, çalışma bittiğinde veriler sizde kalır.

İncelenecek sayfaları da baştan seçin: ana sayfa, size iş getiren 5–10 hizmet, ürün veya kategori sayfası ve Performans raporunda en çok tıklama alan 5 sayfa çoğu işletme sitesi için yeterli. Tabloya her madde için durum, kanıt (ekran görüntüsü veya rapor bağlantısı), etki, efor ve kontrol tarihi yazın; kanıtsız bir “sorun yok” notu, birkaç ay sonra aynı kontrolü baştan yapmak demektir.

Araçların görevleri şöyle ayrılıyor:

• Google Search Console: Google'ın ücretsiz hizmeti; tarama, dizine ekleme, arama performansı ve AI Bakışı ile AI Modu'ndaki gösterimler burada. Mümkünse alan mülkü kurun: http ile https'yi, www'lu ve www'suz sürümleri ve alt alan adlarını tek mülkte toplar, DNS kaydıyla doğrulanır. URL-önek mülkü ise yalnızca belirttiğiniz önekle başlayan adresleri kapsar.
• Bing Webmaster Tools: Ücretsiz hesapla açılır. Siteyi Search Console'dan içe aktarırsanız otomatik doğrulanır, oradaki site haritaları da aktarılır; verilerin oluşması genellikle 48 saat sürer. Copilot'taki alıntıları gösteren AI Performance raporu da burada.
• PageSpeed Insights: Tek bir sayfanın hız ve deneyim ölçümlerini gösterir. Search Console'daki Core Web Vitals raporu aynı metrikleri gerçek kullanıcı verisiyle, benzer sayfaları gruplayarak site genelinde verir.
• Zengin Sonuçlar Testi: Sayfadaki yapılandırılmış veriyi okur, Google'ın desteklediği türlerde hata ve uyarıları gösterir. Sahibi olmadığınız sayfalarda da çalışır.

Google sitenize erişebiliyor mu? (Madde 1–4)

İlk dört madde, arama motorunun sitenize ulaşıp ulaşamadığını kontrol eder. Buradaki tek bir sorun sonraki maddelerin hepsini anlamsız kılabilir. Her maddede neye ve nerede bakacağınız:

• 1. robots.txt: Search Console'da Ayarlar altındaki robots.txt raporunu açın, dosyayı alanadiniz.com/robots.txt adresinde de okuyun. İyi durum: dosya “Getirildi” görünüyor, Disallow satırları yalnızca bilerek kapattığınız alanları (yönetim paneli, sepet gibi) kapsıyor; dosyanın hiç olmaması da sorun değil. Sık yapılan hata: test ortamından kalan “Disallow: /” satırı ya da bir sayfayı Google'dan gizlemek için robots.txt kullanmak. Google bunun doğru yöntem olmadığını, gizlenecek sayfada noindex kullanılmasını söylüyor.
• 2. XML site haritası: Search Console'daki Site haritaları raporuna ve robots.txt'teki Sitemap satırına bakın. İyi durum: durum “Başarılı”, haritada yalnızca dizinde görmek istediğiniz standart adresler var, lastmod sayfanın gerçek güncelleme tarihini gösteriyor. Sık yapılan hata: noindex taşıyan, yönlendirilen veya silinmiş adresleri haritada bırakmak; Bing silinen ve yönlendirilen adreslerin hemen çıkarılmasını istiyor. Google site haritasını zorunlu saymıyor, ama varsa doğru olmalı.
• 3. Sunucu ve güvenlik duvarı: Sayfa dizine ekleme raporunda “Sunucu hatası (5xx)” ve 403 nedenlerine, Ayarlar'daki Tarama İstatistikleri raporunda ana makine durumuna bakın. İyi durum: bu nedenlerde önemli bir sayfanız yok, ana makine durumunda sorun görünmüyor. Sık yapılan hata: bot ya da DoS korumasının Googlebot'u engellemesi. Google, Googlebot'un gerçek bir kullanıcıdan daha fazla istek yaptığı için bu sistemleri tetikleyebildiğini yazıyor; güvenlik duvarı sizin kontrolünüzde değilse barındırma firmasıyla görüşün.
• 4. Manuel işlem ve güvenlik sorunu: Search Console'da Manuel işlemler ve Güvenlik sorunları raporlarını açın. İyi durum: iki raporda da sitenize ait bir sorun yok. Sık yapılan hata: trafik düşünce önce içeriği suçlamak. Google'a göre bu raporlardaki sorunlar sayfanın arama sonuçlarında görünmesini engelleyebilir ve URL Denetleme aracının canlı testi manuel işlemleri kontrol etmez.

Önemli sayfalarınız dizinde mi? (Madde 5–8)

Dizinde olmayan bir sayfa ne klasik sonuçlarda ne de AI Bakışı'nda bağlantı olarak çıkabilir. Amaç, önemli sayfaların dizinde olduğunu ve dışarıda kalanların bilinçli bir nedenle dışarıda kaldığını doğrulamaktır.

Sayfa sayınız 500'ün altındaysa Google, rapora geçmeden önce site:alanadiniz.com aramasıyla başlamanızı öneriyor; arama sitenizden sonuç getirmiyorsa raporu açın. Maddeler:

• 5. Sayfa dizine ekleme raporu: Raporu site haritası filtresinde “Gönderilen tüm sayfalar” seçiliyken açın. İyi durum: önemli sayfaların tamamı dizinde, dışarıda kalanların da geçerli bir nedeni var: bilerek koyduğunuz noindex, kopya sayfa, yönlendirme veya gerçekten silinmiş bir sayfa. Sık yapılan hata: her adresin dizine girmesini beklemek. Google yüzde yüz kapsam beklenmemesi gerektiğini yazıyor; önce “Kaynak” sütununda “Web sitesi” yazan nedenlere bakın, genelde yalnızca onları siz düzeltebilirsiniz.
• 6. URL Denetleme aracı: Ana sayfayı ve iş getiren sayfaları tek tek denetleyin. İyi durum: “URL Google'da mevcut”, Sayfa getirme “Başarılı”, “Dizine eklenmesine izin verildi mi?” satırı “Evet”. Sık yapılan hata: bu sonucu aramada görünme garantisi sanmak ya da aynı sayfa için dizine ekleme isteğini tekrar tekrar göndermek. Google, sonucun garanti olmadığını, isteklerin günlük bir sınırı olduğunu ve çok sayfa için site haritası gönderilmesini belirtiyor.
• 7. Standart URL: URL Denetleme sonucunda “Kullanıcı tarafından beyan edilen standart URL” ile “Google tarafından seçilen standart URL” satırlarını karşılaştırın. İyi durum: ikisi aynı; http ve https, www'lu ve www'suz sürümler tek adrese yönleniyor ve site içi bağlantılar o adresi kullanıyor. Sık yapılan hata: farklı sayfaların canonical etiketini ana sayfaya vermek. Google, beyan edilen adres sayfaya benzemiyorsa onu hiçbir zaman standart seçmediğini yazıyor.
• 8. noindex, yönlendirme ve soft 404: Sayfa dizine ekleme raporunda noindex nedeniyle dışarıda kalan, “Yönlendirme hatası” ve “Soft 404” görünen adresleri açın. İyi durum: noindex yalnızca bilerek kapattığınız sayfalarda, taşınan sayfa tek bir 301 ile yeni adrese gidiyor, olmayan sayfa gerçek 404 kodu döndürüyor. Sık yapılan hata: tasarım sürecinde eklenen noindex'in yayında unutulması. Google, dizindeki sayfa sayısı hata artmadan düşüyorsa robots.txt, noindex veya giriş şartının sayfaları engelliyor olabileceğini söylüyor.

Arama performansı ve sayfa deneyimi nasıl? (Madde 9–12)

Bu grup iki şeye bakar: siteniz hangi aramalarda zaten görünüyor ve sayfalar ziyaretçiye nasıl bir deneyim sunuyor. İlk fırsatlar çoğu zaman gösterim aldığı halde az tıklanan sayfalarda çıkar. Kontrol edilecekler:

• 9. Performans raporu: Sorgular ve Sayfalar sekmelerini, Sorgu filtresindeki Markalı ve Markasız seçenekleriyle ayrı ayrı okuyun. İyi durum: marka adınızın geçmediği aramalarda da gösterim alıyorsunuz. Sık yapılan hata: yalnızca ortalama konuma bakmak. Google konumdan çok gösterim ve tıklama eğilimlerine odaklanmayı, tıklama oranı düşük sayfada başlığı ve açıklamayı içeriği daha iyi anlatacak şekilde güncellemeyi öneriyor. Marka filtresi 11 Mart 2025 sonrasını kapsıyor, gösterimi düşük sitelerde çıkmıyor.
• 10. Core Web Vitals: Search Console'daki Core Web Vitals raporuna, tek sayfalar için PageSpeed Insights'a bakın. İyi durum: yavaş ya da iyileştirme gerektiren URL grubu yok; son 28 günde ziyaretlerin %75'inde LCP 2,5 saniye, INP 200 milisaniye, CLS 0,1 veya altında. “Veri yok” genellikle gerçek kullanıcı verisinin yetmediğini gösterir. Sık yapılan hata: PageSpeed Insights'taki laboratuvar puanını 100'e çıkarmaya uğraşmak; Google iyi laboratuvar verisinin iyi bir gerçek kullanıcı deneyimi anlamına gelmediğini yazıyor.
• 11. Mobil sürüm: URL Denetleme sonucundaki Tarama aracısı satırına bakın ve sayfayı telefonda açın. İyi durum: sayfa akıllı telefon aracısıyla taranmış; mobilde masaüstündeki ana metin, başlıklar, title, meta açıklama ve yapılandırılmış veri eksiksiz. Sık yapılan hata: mobilde metni kısaltmak ya da asıl içeriği kaydırma, tıklama gibi bir etkileşimden sonra yüklemek. Google dizine ekleme ve sıralama için mobil sürümü kullanıyor ve etkileşim gerektiren içeriği yüklemiyor.
• 12. JavaScript ve sayfa kaynağı: Tarayıcıda sayfa kaynağını açın; sonra URL Denetleme'de Canlı URL'yi test et ve Test edilen sayfayı göster adımlarıyla ekran görüntüsüne ve HTML'ye bakın. İyi durum: başlık, ana metin ve iç bağlantılar sayfa kaynağında var, ekran görüntüsünde sayfa eksiksiz. Sık yapılan hata: ana metni yalnızca tarayıcıda çalışan JavaScript'e bırakmak. Google JavaScript'i işleyebiliyor ama her botun bunu yapamadığını hatırlatıyor; Bing de kritik içeriğin istemci tarafında oluşturulmaya bırakılmamasını istiyor.

Sayfalar aranan soruyu karşılıyor mu? (Madde 13–16)

Teknik engel yoksa sıra sayfaların kendisine gelir. Google'ın SEO başlangıç kılavuzuna göre insanların ilgi çekici ve faydalı bulduğu içerik, sitenizin arama sonuçlarındaki varlığını muhtemelen kılavuzdaki diğer bütün önerilerden fazla etkiler. Bu dört madde, içeriğin okura ve arama motorlarına doğru anlatılıp anlatılmadığını kontrol eder:

• 13. Title ve meta açıklama: Sayfa kaynağında title ve meta description etiketlerine bakın; site genelinde toplu teknik tarama için Bing Webmaster Tools'taki Site Scan aracını kullanabilirsiniz. İyi durum: her sayfanın kendine özgü, kısa ve içeriği doğru anlatan bir title'ı var, marka adı bir ayraçla başta veya sonda; meta açıklama da sayfaya özgü. Sık yapılan hata: bütün sayfalarda aynı title'ı kullanmak ve anahtar kelime doldurmak. Bing eksik, yinelenen veya çok kısa başlıkların yapay zeka yanıtlarında kaynak olma uygunluğunu da zayıflatabileceğini yazıyor.
• 14. Ana başlık ve ilk paragraf: Sayfayı açıp ilk ekrana bakın. İyi durum: H1 sayfanın ne sunduğunu söylüyor ve title ile aynı niyeti taşıyor, ilk paragraf ana soruyu yanıtlıyor, sayfa tek konuya odaklanıyor ve başka yerde olmayan bilgi veriyor: kendi süreciniz, karar ölçütleriniz, örnekleriniz. Sık yapılan hata: H1'e slogan yazmak ya da asıl bilgiyi uzun bir girişin altına gömmek. Başlıkların sayısı ve sırası Google için önemli değil; Bing ise mantıklı bir H1–H6 düzeni öneriyor.
• 15. İç bağlantılar: Search Console'da Bağlantılar raporunun dahili bağlantılar bölümünde para sayfalarınızın nerede durduğuna bakın. İyi durum: önemli her sayfaya menüden veya metinden, standart bir <a href> bağlantısıyla ve gideceği sayfayı anlatan bir bağlantı metniyle ulaşılıyor. Sık yapılan hata: “burayı tıklayın” gibi bağlantı metinleri ve yalnızca JavaScript tıklamasıyla çalışan menüler. Raporun tüm bağlantıları değil bir örneklemi gösterdiğini de hesaba katın.
• 16. Yapılandırılmış veri: Zengin Sonuçlar Testi'ni çalıştırın, URL Denetleme sonucundaki geliştirmeler bölümüne bakın. İyi durum: hata yok; işaretlenen her bilgi (işletme adı, adres, telefon, çalışma saatleri) sayfada görünen metinle ve İşletme Profili'yle aynı. Sık yapılan hata: sayfada görünmeyen yorum ve puanları işaretlemek ya da yapay zeka için özel şema aramak. Google, AI Bakışı ve AI Modu için özel bir schema.org işaretlemesi gerekmediğini; Bing, yanıltıcı işaretlemenin yok sayılabileceğini yazıyor.

Bing'de ve yapay zeka yanıtlarında görünüyor musunuz? (Madde 17–20)

Son dört madde ölçüm ağırlıklı. Search Console'daki rapor AI Bakışı ve AI Modu'nu, Bing'in AI Performance raporu ise Copilot'u, Bing'deki yapay zeka özetlerini ve seçili iş ortaklarını kapsıyor. ChatGPT veya Gemini uygulaması gibi asistanlardaki görünürlüğü sabit bir soru setiyle kendiniz ölçersiniz. Bu grubun maddeleri:

• 17. Bing Webmaster Tools: Site haritasının işlendiğine bakın, ana sayfayı ve para sayfalarını URL Inspection aracında denetleyin, Şubat 2026'da önizleme olarak açılan AI Performance raporunu inceleyin. İyi durum: önemli sayfalar Bing dizininde, içerik değiştiğinde IndexNow ile bildirim gidiyor, raporda alıntılanan sayfalarınız ve temellendirme (grounding) sorguları görünüyor. Sık yapılan hata: alıntı sayısını trafik sanmak. Bing'e göre alıntı tıklama, trafik ya da sıralama göstermez; hacim düşükken sorgu satırlarının görünmemesi de ceza anlamına gelmez.
• 18. Google'da yapay zeka görünürlüğü: Search Console'da Ayarlar > Arama'da üretken yapay zeka bölümüne ve üretken yapay zeka performans raporuna bakın. İyi durum: ayar, siteyi bu özelliklere dahil eden varsayılan seçenekte; 31 Ağustos 2026'dan beri tüm sitelere açık olan rapor, AI Bakışı ve AI Modu gösterimlerini sayfa, ülke, cihaz ve tarihe göre veriyor. Sık yapılan hata: raporu göremeyince sorun aramak (çoğu zaman gösterim yetersizdir) ve gösterimi tıklama sanmak; tıklamalar Performans raporunda Web arama türünde sayılır. Kaynak seçimini Google AI Mode rehberimizde anlattık.
• 19. Tarayıcı erişimi ve önizleme kuralları: robots.txt'te ve CDN ya da güvenlik duvarı ayarlarında Googlebot'un, Bingbot'un ve ChatGPT aramasının tarayıcısı OAI-SearchBot'un engellenmediğini doğrulayın; sayfaların robots meta etiketlerine de bakın. İyi durum: üç tarayıcı da önemli sayfalara erişiyor; nosnippet ve noarchive yalnızca bilinçli bir kararla kullanılıyor. Sık yapılan hata: bu kuralların yapay zeka yanıtlarını etkilediğini bilmemek. Google'da nosnippet, AI özelliklerinde gösterilen bilgiyi de sınırlar; Bing'de noarchive, içeriğin Copilot yanıtlarında kullanılmasını engeller. Google-Extended ise Google Arama görünürlüğünü etkilemez. ChatGPT tarafı ChatGPT SEO rehberimizde.
• 20. Sabit soru seti: Müşterilerinizin gerçekten sorduğu 10–20 soruyu yazın; Performans raporundaki sorgular ve satış ekibinin duyduğu sorular iyi bir başlangıç. Bunları ayda bir, aynı metinle Google'da, AI Modu'nda, Copilot'ta ve kullandığınız diğer asistanlarda sorun. İyi durum: her yanıt tarihiyle kayıtlı ve üç soru cevaplanmış: sayfanız kaynak gösterildi mi, markanız geçti mi, doğru anlatıldı mı? Sık yapılan hata: tek denemeyle hüküm vermek. Google yanıtların değişebildiğini, sonuçların da geçmişe ve konuma göre kişiselleştirildiğini belirtiyor; hep aynı cihazı, mümkünse geçmişi kapalı bir oturumu kullanın.

Bulguları hangi sırayla ele almalısınız?

Yirmi maddenin sonunda elinizde onlarca not olabilir. Hepsini aynı hafta düzeltmeye çalışmayın; hangi değişikliğin işe yaradığını ayıramazsınız. Google'ın SEO başlangıç kılavuzu, bir değişikliğin etkisinin bazen birkaç saatte, bazen birkaç ayda görüldüğünü ve değerlendirmek için genelde birkaç hafta beklemek gerektiğini yazıyor.

Önerdiğimiz sıra üç katmanlı; dördüncü madde ise sıranın kendisini ölçülebilir kılıyor:

• Önce engeller: Erişimi veya dizine eklemeyi durduran sorunlar; yanlış robots.txt kuralı, unutulmuş noindex, sunucu hataları, manuel işlem ve güvenlik sorunları. Google, Sayfa dizine ekleme raporunda kaynağı “Web sitesi” olan ve doğrulama durumu “başarısız” ya da “başlamadı” görünen sorunlara öncelik verilmesini öneriyor.
• Sonra hızlı kazanımlar: Gösterim alıp az tıklanan sayfaların title ve açıklaması, para sayfalarındaki ana başlık ve ilk paragraf, bu sayfalara verilen iç bağlantılar. Bunların çoğu yazılımcı gerektirmez ve etkisi Performans raporunda izlenebilir.
• Ardından planlı işler: Yavaş şablonlar, JavaScript'e bağlı içerik, eksik hizmet sayfaları ve yeni rehberler. Google, Core Web Vitals'ta önce “Yavaş” etiketli URL'lerin, sonra en çok URL'yi ya da en önemli URL'leri etkileyen sorunların ele alınmasını öneriyor.
• Her değişikliği kaydedin: Search Console'da Performans grafiğine tarihli özel ek açıklama ekleyebilirsiniz; not en fazla 120 karakter, mülk başına en fazla 200 not. Bir sorunu düzelttikten sonra Sayfa dizine ekleme raporunda Düzeltmeyi doğrula'yı kullanın; Google doğrulamanın genellikle iki hafta kadar sürdüğünü yazıyor.

Dışarıdan bir inceleme ne zaman mantıklı?

Dışarıdan bir göz şu durumlarda zaman kazandırır: siteyi yeniden tasarlamadan ya da yeni siteyi yayına almadan önce (Google, bir SEO uzmanıyla çalışmaya başlamanın en uygun zamanının bu olduğunu söylüyor), alan adı veya altyapı değiştirirken, Sayfa dizine ekleme raporunda açıklayamadığınız bir düşüşte, manuel işlem aldığınızda, bulgular çoğalıp öncelik netleşmediğinde ya da uygulamayı yapacak kimse olmadığında. Google, içeriğinizi sitenizle bağı olmayan ve güvendiğiniz birine dürüstçe değerlendirtmeyi düşünmenizi de öneriyor.

Kiminle çalışırsanız çalışın üç şeye dikkat edin. Denetim aşamasında Search Console'a yalnızca okuma erişimi verin; Google bu aşamada yazma yetkisi verilmemesini öneriyor. Önerilerin resmi Google belgelerine dayanıp dayanmadığını sorun. Sıralama ya da yapay zeka yanıtında yer alma garantisi verenden uzak durun: Google kimsenin bir numaralı sıralamayı garanti edemeyeceğini, Bing de SEO'nun sıralama, GEO'nun da alıntı garantisi vermediğini yazıyor.

Dış incelemenin maliyetini sitenin büyüklüğü, teknik iş yükü ve uygulamayı kimin yapacağı belirler; kalemleri SEO fiyatları rehberimizde anlattık.

Growvia'da SEO çalışmasına bu listeyle aynı sırayla başlıyoruz: önce tarama ve dizine ekleme, sonra Search Console'daki sorgular ve sayfalar, ardından içerik ve yapay zeka görünürlüğü. Kapsamı SEO danışmanlığı ve GEO danışmanlığı sayfalarımızda anlattık. Sitenizi ve hedefinizi iletişim sayfamızdan yazabilirsiniz; ilk görüşme ücretsiz.