llms.txt nedir? Canlı bir dosyayla örnek ve kurulum

llms.txt nedir, kim ve ne zaman önerdi?

llms.txt, bir sitenin dil modelleri ve yapay zeka ajanları için hazırlanmış kısa bir özetidir. Düz metin dosyasıdır, içi Markdown ile yazılır: sitenin adı, bir iki cümlelik tanımı ve okunmaya değer sayfaların açıklamalı bağlantı listesi. Amaç, bir ajanın menü, reklam ve betiklerle dolu HTML sayfalarını tek tek ayıklamak yerine sitenin haritasını tek bir adreste bulmasıdır.

Öneriyi Jeremy Howard 3 Eylül 2024'te yayımladı; metin llmstxt.org'da duruyor. İki yıllık kullanım deneyimine göre güncellenen ikinci sürüm (v2) Ağustos 2026'da geldi; getirdiği değişiklikleri biçim bölümünde aktarıyoruz.

İki noktayı baştan bilmekte yarar var. Birincisi, llms.txt bir standart değil; llmstxt.org metni bir standartlaştırma önerisi olarak tanımlıyor ve öneri topluluk görüşüne açık. İkincisi, önerinin sayfasına göre bu dosyalar en yoğun olarak yazılım belgelerinde kullanılıyor: kod yazan yapay zeka ajanları API referanslarını ve öğreticileri bu dosyalar üzerinden buluyor. Öneriye göre aynı biçim, bir işletmenin yapısını ve politikalarını anlatmak için de kullanılabilir.

llms.txt dosyasının biçimi nasıl olmalı?

Öneri önce dosyanın yerini tanımlıyor. Dosya kök dizinde (alanadiniz.com/llms.txt) ya da bir alt yolda (alanadiniz.com/docs/llms.txt) durabilir; v2'ye göre her dosya bulunduğu yolun altındaki sayfaları kapsar, birden fazla dosya geçerliyse en özel olanı kullanılır.

Ayrıca ajanların ihtiyaç duyabileceği sayfaların temiz bir Markdown sürümünü, sayfanın kendi adresinden türetilen bir adreste sunmayı öneriyor: adresin sonuna .md eklenerek (sayfa.html.md) ya da uzantı .md ile değiştirilerek (sayfa.md). v2, ajanların bu sürümü ve ilgili llms.txt dosyasını tahmin etmeden bulması için iki standart bağlantı ilişkisi de tarif ediyor: HTML link etiketiyle veya HTTP Link başlığıyla verilen alternate ve describedby.

Sık duyulan llms-full.txt ise önerinin parçası değil; bazı büyük yayıncıların tüm içeriği tek dosyada sunmak için kullandığı ayrı bir gelenek. Aşağıdaki örneklerden Cloudflare'in dosyası bu sürüme bağlantı veriyor.

Dosyanın içinde zorunlu olan tek bölüm, ilk satırdaki H1 başlık, yani sitenin veya projenin adı. Diğerleri isteğe bağlı, ama kullanılırsa şu sırayla gelmeli:

• H1 başlık: Tek kare işaretiyle (#) başlayan satırda sitenin adı; örneğin “# Örnek Mutfak Atölyesi”.
• Özet: Büyüktür işaretiyle (>) başlayan kısa bir alıntı bloğu; örneğin “> Ankara'da ısmarlama mutfak dolabı tasarlayıp üreten atölye”. Dosyanın geri kalanını anlamak için gereken temel bilgiyi, yani ne yaptığınızı ve kime hizmet verdiğinizi söyler.
• Ayrıntılar: Başlık içermeyen paragraflar veya listeler. Site hakkında ek bilgiyi ve dosyadaki bağlantıların nasıl yorumlanacağını anlatır.
• H2 bölümler: Çift kare işaretiyle (##) açılan her başlığın altında bir bağlantı listesi. Her satır tireyle başlar; köşeli parantez içinde sayfa adı, ardından normal parantez içinde adres ve isteğe bağlı olarak iki nokta üst üsteden sonra kısa bir not gelir.
• Optional: Bu adla açılan bölüm, gelenek olarak ikincil bağlantılar içindir; kısa bir bağlam gerektiğinde ajan bu bölümü atlayabilir. v2 ile bölümün araçlar için özel bir teknik anlamı kalktı; yine de ikincil bağlantılar için yararlı bir gelenek olarak kullanılabiliyor.

llms.txt, robots.txt ve sitemap.xml'den nasıl ayrılır?

Adı robots.txt'e benzediği için llms.txt'in tarayıcıları yönettiği sanılıyor. Öyle değil. llmstxt.org'un kendi açıklamasına göre iki dosyanın amacı farklı: robots.txt otomatik araçlara siteye hangi erişimin kabul edildiğini bildirir; llms.txt ise bir ajan kullanıcıya yardım ederken bir konuda bilgiye ihtiyaç duyduğunda okunur. llms.txt'e bir sayfa yazmak o sayfayı taramaya açmaz, yazmamak da kapatmaz.

Site haritasıyla da aynı işi görmez. sitemap.xml dizine eklenebilecek sayfaların tamamını arama motorlarına listeler; llms.txt ise seçilmiş bir özettir. Önerinin gerekçesine göre site haritaları çoğu zaman sayfaların Markdown sürümlerini içermez, dış kaynaklara bağlantı vermez ve toplamda bir dil modelinin bağlamına sığmayacak kadar büyük olur.

Üçüncü yanılgı sıralamayla ilgili: llms.txt bir sıralama etkeni değildir. Google, sitedeki HTML dışındaki pek çok dosyayı da keşfedip tarayabildiğini ve dizine ekleyebildiğini, ama bunun dosyaya özel bir muamele yapıldığı anlamına gelmediğini yazıyor. Sunucu kayıtlarında Googlebot'un llms.txt dosyanızı istediğini görmeniz, dosyanın sıralamada kullanıldığını göstermez.

Google llms.txt'i kullanıyor mu?

Google Arama kullanmıyor. Google Search Central'ın Temmuz 2026'da güncellenen üretken yapay zeka optimizasyon rehberi, “yapmanız gerekmeyenler” listesine ilk madde olarak llms.txt'i koyuyor: “Google Arama'da (üretken yapay zeka özellikleri dahil) görünmek için yeni makine okunur dosyalar, yapay zeka metin dosyaları, işaretleme veya Markdown oluşturmanız gerekmez; çünkü Google Arama'nın kendisi bunları kullanmaz.”

Aynı maddenin devamı da açık: Bu dosyaları kullanan başka hizmetler veya sistemler için llms.txt oluşturup sürdürmek “tamamen sorun değil”; ancak bu, sitenizin Google Arama'daki görünürlüğüne veya sıralamasına “ne zarar verir ne de katkı sağlar”, çünkü Google Arama bu dosyaları yok sayar. Google'ın AI özellikleri sayfası da AI Overviews veya AI Mode'da görünmek için ek bir gereklilik ya da özel bir optimizasyon olmadığını söylüyor.

Google'ın Chrome tarafı ise konuya başka bir yerden bakıyor: Lighthouse aracında, yapay zeka ajanlarının siteleri kullanmasına yönelik Agentic Browsing denetimleri arasında bir llms.txt kontrolü var. Chrome belgesi dosyayı gelişmekte olan bir gelenek olarak tanımlıyor; dosya olmadan ajanların sitenin genel yapısını ve ana içeriğini anlamak için taramaya daha fazla zaman harcayabileceğini yazıyor. Yine de dosya yoksa denetim “uygulanamaz” sayılıyor, çünkü dosya sağlamak şimdilik isteğe bağlı; Lighthouse yalnızca dosya istenirken sunucu hatası oluşursa sayfayı işaretliyor. Bu bir hazırlık kontrolü; Google Arama'nın dosyayı yok saydığı gerçeğini değiştirmiyor.

ChatGPT tarafında tablo benzer. OpenAI'nin tarayıcı belgesi, ChatGPT aramasında görünmek için robots.txt'te OAI-SearchBot'a ve yayımladığı IP aralıklarından gelen isteklere izin vermeyi öneriyor; llms.txt bu öneriler arasında yok. Google'ın AI Overviews ve AI Mode için önerdiği temel uygulamaları Google AI Mode ve AI Overviews rehberimizde ayrıca anlattık.

Yapay zeka tarayıcıları gerçekte nereden yönetilir?

Bir yapay zeka sisteminin sitenizi okuyup okuyamayacağını llms.txt değil, robots.txt ve sunucunuzun güvenlik ayarları belirler; llms.txt bu kararların hiçbirinde rol oynamaz. robots.txt tek kapı da değil: OpenAI, robots.txt'in yanında yayımladığı IP aralıklarından gelen isteklere de izin verilmesini öneriyor. Sıkı ayarlanmış bir bot koruması, robots.txt izin verse bile tarayıcıyı kapıda durdurabilir. OpenAI'nin üç botunun farkını ve robots.txt ayarlarını ChatGPT SEO rehberimizde ayrıntılı anlattık.

robots.txt'te her tarayıcı kendi adıyla (user-agent) anılır ve kararlar birbirinden bağımsızdır. Bu yüzden Google-Extended'ı engellemek sizi AI Overviews'tan çıkarmaz; GPTBot'u engellemek de ChatGPT aramasından çıkarmaz. En sık karşılaşacağınız adlar şunlar:

• OAI-SearchBot: ChatGPT'nin arama özelliklerinde siteleri göstermek için kullanılır. OpenAI'ye göre bu tarayıcıyı engelleyen sitelerin içeriği ChatGPT arama yanıtlarında gösterilmez.
• GPTBot: OpenAI'nin temel modellerini eğitmek için tarar. Engellemek içeriğinizin eğitimde kullanılmasını istemediğinizi bildirir; ChatGPT aramasındaki görünürlüğü belirlemez.
• Googlebot: AI Overviews ve AI Mode, Google Arama'nın parçasıdır. Google'a göre bu özelliklerde erişimi yönetmenin yolu Googlebot için yazılan robots.txt kurallarıdır; sayfadan gösterilecek bilgiyi sınırlamak için nosnippet, data-nosnippet, max-snippet veya noindex kullanılır.
• Google-Extended: Ayrı bir tarayıcı değil, robots.txt'te kullanılan bir kontrol etiketidir. İçeriğinizin, Gemini uygulamalarına ve Vertex AI'daki Gemini API'sine güç veren modellerin eğitiminde ve bu ürünlerdeki yanıtların kaynaklandırılmasında (grounding) kullanılıp kullanılmayacağını yönetir. Google'a göre sitenin Google Arama'ya dahil edilmesini etkilemez ve sıralama sinyali değildir.

Gerçek llms.txt örnekleri neye benziyor?

Biçimi görmenin en kolay yolu, yayımlanmış birkaç dosyayı açmak. Aşağıdaki üç dosyanın ortak noktası, sitenin tamamını değil, bir ajanın işine yarayacak sayfaları seçip her birine kısa bir açıklama yazmaları. Hiçbirinde erişim kuralı yok; tarayıcı izinleri robots.txt'in işi olarak kalıyor.

19 Ekim 2026'da kontrol ettiğimiz bu dosyalar, aynı biçimin farklı kullanımlarını gösteriyor:

• Cloudflare (cloudflare.com/llms.txt): Kurumsal sitenin dosyası H1 başlık ve özetle açılıyor, teknik belgeler için ayrı bir siteyi işaret eden bir notla devam ediyor, ardından ürün ailelerine göre H2 bölümleri sıralıyor. Optional bölümünde yalnızca llms-full.txt sürümüne bağlantı var.
• ikas (ikas.com/llms.txt): Türkiye'den bir e-ticaret altyapısının Türkçe dosyası. llmstxt.org'daki örnek dosyanın iskeletini izliyor: başlık, özet, “Important notes” listesi, ardından Main URLs, Docs, Examples ve Optional bölümleri. Rehber yazıları Docs'ta, hesaplama araçları Examples'ta; iletişim, basın, destek sayfaları ve site haritaları Optional'da.
• Turkcell (turkcell.com.tr/llms.txt): Başlık ve özetten sonra bölümler ürün ve hizmet gruplarına göre ayrılmış; ev interneti, 5G ve eSIM, dijital servisler ve destek araçları gibi. Optional bölümü yok; öneri bu bölümü zorunlu tutmuyor.

llms.txt örneği: bu sitenin canlı dosyası nasıl üretiliyor?

Kendi dosyamızı örnek olarak açıyoruz: https://growvia.consulting/llms.txt. Açık söyleyelim: Bu dosya tek başına sıralama getirmiyor, çünkü Google Arama onu yok sayıyor; yapay zeka yanıtlarında yer kazandırdığını gösteren bir verimiz de yok. Dosyayı tutmamızın nedeni, sitenin özetini isteyen bir ajana tek adreste doğru ve güncel bir harita vermek ve bunun neredeyse hiç bakım gerektirmemesi.

Bakım gerektirmemesinin nedeni, dosyanın elle yazılmaması: sitenin sayfalarını oluşturan veriden her yayında yeniden üretiliyor. Yeni bir rehber veya hizmet sayfası eklendiğinde dosyaya kendiliğinden giriyor, veriden kaldırılan bir sayfa dosyadan da çıkıyor; bu rehber de yayımlandığı anda rehber listesinde yerini alacak. Sunucu dosyayı 200 durum koduyla ve “text/plain; charset=utf-8” içerik türüyle veriyor.

Dosya önerideki sırayı izliyor:

• H1 ve özet: Sitenin adı ve tek cümlelik tanımı.
• Ayrıntılar: Danışmanlığın kime ve hangi alanlarda hizmet verdiği; aynı adı kullanan yurt dışındaki markalarla bağlantı olmadığını belirten bir ayrım notu; kurucu bilgisi ve rehberlerdeki “Gerçek veri” ile “Örnek hesap” etiketlerinin ne anlama geldiğini açıklayan bir okuma notu.
• H2 bölümler: Ana sayfalar, hizmet sayfaları, saha vakaları, hesaplama aracı, Türkçe rehberler ve İngilizce sayfalar. Saha vakaları gerçek veriye dayanıyor ve markalar anonim; her vakanın yanında verinin hangi panelden ve hangi tarih aralığından alındığı yazıyor.

llms.txt nasıl oluşturulur ve yayına alınır?

Kurulumun tek kuralı, dosyanın sitedeki gerçek sayfalarla aynı kalması. Silinmiş veya yönlendirilen sayfalara bağlantı veren bir llms.txt, ajana yanlış bir harita verir. Yayına almadan önce dosyayı aşağıdaki kontrol listesinden geçirin.

Dosyayı hazırlamanın dört yolu var; hangisinin uygun olduğu sitenizin nasıl yönetildiğine bağlı:

• Kök dizinde statik dosya: UTF-8 olarak kaydedilmiş llms.txt adlı bir metin dosyasını sitenin kök dizinine yüklersiniz. En basit yol budur; ama her sayfa değişikliğinde dosyayı elle güncellemeniz gerekir.
• Eklenti veya altyapı: llmstxt.org'un entegrasyon listesinde WordPress için Yoast SEO ve AIOSEO eklentileri, her site için dosya üreten Wix ve Mintlify, GitBook gibi belge platformları yer alıyor. Hazır e-ticaret altyapılarında köke dosya yükleme imkânı altyapıya göre değişir; destek ekibinize sorun.
• Çevrim içi oluşturucu: “llms.txt oluşturucu” diye aranan araçlar genellikle siteyi tarayıp bir taslak çıkarır. Taslağı olduğu gibi yayımlamayın; listeye etiket ve arşiv sayfaları, süresi geçmiş duyurular veya test sayfaları girmiş olabilir. Listeyi ve açıklamaları sayfaların gerçekte ne sunduğuna göre kendiniz düzenleyin.
• Yayın sırasında üretim: Dosya, sayfaları oluşturan veriden kodla üretilir; bu sitede olduğu gibi her yayında güncellenir ve sayfalarla çelişmez. Sitenin kodunu kendiniz yönetiyorsanız en sağlam yol budur.

llms.txt ne zaman zahmetine değer, yerine ne yapılmalı?

llms.txt'e zaman ayırmak en çok, sitenizi ajanların ve geliştiricilerin okuduğu durumlarda anlamlıdır: yazılım belgeleri, API referansları, entegrasyon kılavuzları veya kapsamlı ürün ve politika bilgisi. Önerinin sayfası da dosyaların en yoğun belgelerde kullanıldığını yazıyor. Dosyayı bir belge platformu, eklenti ya da derleme adımı kendiliğinden üretiyorsa bakım yükü de neredeyse sıfırdır.

Birkaç sayfalık bir hizmet sitesinde ise elle tutulan bir llms.txt genellikle zaman kaybıdır; dosya kısa sürede eskir, Google'a göre de Arama'daki görünürlüğe katkısı yoktur. O zamanı, müşterinin sorusunu ilk paragrafta yanıtlayan bir hizmet sayfasına ayırmak daha verimlidir. Bir teklifte llms.txt yapay zeka görünürlüğünün merkezine konuyorsa, Google'ın yukarıdaki ifadesini hatırlayın.

Yapay zeka yanıtlarında görünürlük için önce temeli kontrol edin. Google'a göre bir sayfanın AI Overviews veya AI Mode'da destekleyici bağlantı olabilmesi için dizinde olması ve snippet ile gösterilmeye uygun olması gerekiyor; bu yüzden işe teknik SEO ile başlayın. Ardından robots.txt'te Googlebot ve OAI-SearchBot'un açık olduğunu doğrulayın, sayfaları soruyu doğrudan yanıtlayan ve başka yerde olmayan bilgi veren biçimde kurun, markanızın dış kaynaklarda tutarlı anlatıldığını kontrol edin.

Bu çerçeveyi ve görünürlüğün Search Console'daki üretken AI raporu ile sabit bir soru setiyle nasıl ölçüldüğünü SEO, AEO ve GEO farkını anlattığımız rehberde ele aldık. llms.txt bu listede en sona gelir: Google'a göre Arama'da ne zarar verir ne de katkı sağlar; ondan, ajanlara düzenli bir harita sunmasından fazlasını beklemeyin. Başlangıç ölçümünden sorgu bazlı takibe kadar bu işleri GEO danışmanlığı kapsamında birlikte yürütüyoruz.